Ivory Coast: Alassane Ouattara yatsinze amatora n’ubwiganze bwo hejuru
Komisiyo y’amatora muri Côte d’Ivoire yatangaje ko Perezida Alassane Ouattara yatsinze amatora y’umukuru w’igihugu n’amajwi arenga gato 94%.
Aya matora yabaye ku wa gatandatu, uruhande rutavuga rumwe n’ubutegetsi rwanze kuyitabira.
Umubare w’abitabiriye itora watangajwe ni 54%.
Ibyavuye muri aya matora bigomba kwemezwa burundu n’inama ishinzwe Itegekoshinga.
Ku wa mbere, abatavuga rumwe n’ubutegetsi bavuze ko bagiye gushinga leta y’inzibacyuho (cyangwa y’imfatakibanza mu Kirundi).
Bwana Ouattara yavuze ko agiye kwiyamamariza manda ya gatatu nyuma y’uko uwo ishyaka rye ryari ryahisemo yishwe n’uburwayi mu kwezi kwa karindwi.
Icyemezo cye nticyavuzweho rumwe, abantu bagera kuri 30 barapfuye mu bikorwa byo kwiyamamaza kugeza ku munsi w’itora.
Uruhande rutavuga rumwe n’ubutegetsi bwise ibyabaye amatora y’igitugu.
Amatora yaranzwe n’ubwoba, urugomo n’inenge nk’uko bivugwa n’ikigo cyigenga gikora ubuvugizi Indigo Côte d’Ivoire.
PTI Advocacy Group nayo ivuga ko “igice kinini cy’abaturage ba Côte d’Ivoire batoye nta mahoro bafite”.
Ivuga kandi ko 23% y’ibiro by’amatora bitafunguye kubera gutinya guterwa, kandi n’abashoboye gutora batoreye “mu bwoba n’igihunga”.
Byinshi mu biro by’itora biri mu duce twiganjemo abatavuga rumwe n’ubutegetsi kuwa gatandatu byarashenywe n’ibikoresho by’amatora biratwikwa.
Mu mujyi wa Daoukro mu burasirazuba, ho abigaragambya bashyize za bariyeri mu mihanda.
I Abidjan, abashinzwe umutekano bahanganye n’abigaragambya bari bakoraniye hafi y’aho Perezida Ouattara yari gutorera.
Komisiyo y’amatora ivuga ko kidobya zabaye kuwa gatandatu ari “ntoya cyane” ko zateje ibibazo “ku biro by’itora 50 gusa mu biro byose hamwe 22,381”.
Abashinzwe umutekano bagera ku 35,000 boherejwe ahanyuranye mu gihugu, gutwara ibikoresho by’amatora no kurinda umutekano nk’uko minisitiri w’umutekano yabivuze.
Amaze gutorera i Abidjan kuwa gatandatu, Bwana Ouattara yasabye abigaragambya kubihagarika.
Yagize ati: “Ndasaba abahamagariye abantu imigumuko, yatumye tubura ubuzima bw’abantu, kurekera aho.
“Bakwiye kurekera aho kuko Côte d’Ivoire ikeneye amahoro, kugira ngo nyuma y’amatora iki gihugu gikomeze inzira y’iterambere cyagezeho muri iyi myaka micye ishize.”
Source: BBC Gahuza
